Thí điểm hay thí mạng?

Đề án thí điểm SGK điện tử: Thí điểm hay thí mạng?

Xuất bản: 12:33, Thứ Sáu, 29/08/2014, [GMT+7]
.

Sau đề án dạy ngoại ngữ “sặc mùi tiền” chưa làm nguôi ngoai dư luận xã hội và những cái hậu chưa được Sở GD-ĐT giải quyết rốt ráo thì Sở GD-ĐT Tp. HCM lại tiếp tục đưa ra một đề án “sử dụng máy tính bảng” cho việc học tập của con trẻ từ lớp 1 đến lớp 3.

>> Đề án 'mỗi học sinh 1 máy tính bảng':Bộ Giáo dục lên tiếng
>> Đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong các trường học

Đề án sách giáo khoa điện tử dự tính triển khai trên 300.000 học sinh tiểu học tại Tp. HCM đưa ra nhiều chi tiết phi lý đến khó tin. Nhiều ý kiến cho rằng trong đề án không thấy cái tâm, cái tầm của người làm giáo dục.

Nhiều khoản “trời ơi”

Đề án có nhiều chi tiết hết sức vô lý. Một chuyên gia về giáo dục phân tích vô lý ở chỗ giáo viên là người trực tiếp đứng lớp, giảng dạy mới chính là những người cần được bồi dưỡng, tập huấn nhưng đề án lại nêu rõ: Chọn các quốc gia như Hàn Quốc, NhậtBản để bồi dưỡng… đội ngũ hiệu trưởng trong 4 tuần với kinh phí 250 triệu đồng/người/khóa học. Trong khi đó, hiệu phó và giáo viên trực tiếp giảng dạy thì bồi dưỡng tại chỗ bằng nguồn kinh phí đầu tư trang thiết bị, đồng nghĩa khi phụ huynh cho con đi học, ngoài trang bị máy tính bảng thì phải đóng luôn tiền mua sắm các bộ thiết bị và tiền để giáo viên được bồi dưỡng.

Ngoài ra, đề án về SGK điện tử nhưng lại lấn sân, tổ chức bồi dưỡng thêm giáo viên dạy tiếng Anh trong nước theo hình thức mời giáo viên bản ngữ đào tạo thời hạn 3 tháng, chi phí 55 triệu đồng/người/giáo viên. Đề án cũng “đẻ” ra rất nhiều khoản dùng ngân sách để chi trả như hỗ trợ giáo viên mỗin người 1 máy tính, trị giá hơn 16 triệu đồng, lắp camera quan sát lớp học, trong khi nhiều giáo viên cho là không cần thiết. Bà Lê Thị Ngọc Điệp - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Bỉnh Khiêm (quận 1) - cho biết đề án đưa ra cần làm rõ các khoản tiền trang bị cho lớp học như hệ thống âm thanh, bảng viết. Bên cạnh đó, đề án có nhất thiết phải trang bị cho mỗi giáo viên 1 máy tính hay không.

PGS-TS Nguyễn Thiện Tống, nguyên giảng viên Trường ĐH Bách khoa - ĐHQG Tp. HCM, cho rằng dường như những người làm đề án này có suy nghĩ là cứ chi nhiều tiền là sẽ nâng cao được chất lượng giáo dục mà không thấy được rằng đề án này tốn kém và không có khả năng nhân rộng. Cái chính là SGK điện tử có nâng cao được chất lượng giáo dục hơn là SGK và cách dạy học truyền thống? Điều này không thấy những người soạn thảo đề án đưa ra.

"Đề án không có những cơ sở về mặt pháp lý và không có cơ sở khoa học, tôi coi việc họ dẫn những căn cứ ra chỉ nhằm bảo vệ cho đề án mà thôi. Lướt qua đề án, tôi chỉ thấy đó là sự đua đòi, bắt chước một bộ phận khá giả chứ không thấy cái tâm, cái tầm của người làm giáo dục”- PGS Tống bức xúc.

TS Nguyễn Cam, nguyên Giám đốc Trung tâm Công nghệ dạy học - Viện Nghiên cứu giáo dục, Trường ĐH Sư phạm Tp. HCM, thổ lộ rằng ông ngạc nhiên khi Sở GD-ĐT đưa ra đề án SGK điện tử cho học sinh lớp 1, 2, 3 một cách vội vàng. “Trong đề án thí điểm này, Sở GD-ĐT đã không đưa ra được bất kỳ cơ sở khoa học nào nhưng tác hại của nó về mặt sức khỏe thì ai cũng thấy trước được khi học sinh tiếp cận nhiều với màn hình điện tử của máy tính bảng. Sẽ là hoàn toàn sai lầm khi cả giờ học, học sinh chỉ sử dụng máy tính bảng và tôi có cảm nhận là họ làm tay ngang” - TS Cam lo ngại.

SGKdientu410
Nhiều ý kiến cho rằng trong đề án không thấy cái tâm, cái tầm của người làm giáo dục.

Cả đề án chủ yếu nói chuyện tiền

Trước hết, chúng ta phải khẳng định việc thực hiện một bộ SGK điện tử không có gì phải bàn cãi. Song việc sử dụng, triển khai nó như thế nào để đạt hiệu quả cao nhất cho học sinh và ít tốn kém nhất cho cả Nhà nước và nhân dân, lại là một vấn đề cần được nghiên cứu nghiêm túc và cẩn trọng. Ở một số nước, việc triển khai máy tính bảng nếu có, chỉ với học sinh cấp 2 trở lên và nó hoàn toàn không thể thay thế cho SGK và phương pháp dạy truyền thống mà máy tính bảng chỉ là công cụ hỗ trợ cho việc học của các em.

Có lẽ việc thực hiện 12 bộ SGK điện tử không có vấn đề gì lớn về tài chính, vấn đề lớn ở đây là bộ SGK điện tử được gắn khá chặt chẽ với việc bán công nghệ điện tử cho các trường và “bán máy tính bảng” đến từng HS.

Đó là điều mà dư luận nghi ngờ nhất.

Xuyên suốt trong đề án được công bố, nội dung chi tiền chiếm phần chủ đạo, còn việc giải thích cho công luận hiểu: Nội dung cụ thể của SGK điện tử gồm những phần nào, học ra sao, mang lại lợi ích thế nào cho HS và quan trọng các em sẽ học bằng máy tính bảng bao nhiêu giờ trong một ngày, có ảnh hưởng sức khỏe tới đâu…, tức là hiệu quả và hạn chế của đề án thì chỉ được nêu lên dưới dạng những khẩu hiệu sáo rỗng chứ không có sự đầu tư nghiên cứu nghiêm túc và sòng phẳng trước dư luận.

Cứ theo đề án này, phụ huynh Tp. HCM sẽ phải chi 4.000 tỉ đồng cho việc thay vì cầm SGK truyền thống thì cầm máy tính bảng có chứa nội dung SGK và dĩ nhiên có thêm một số kiến thức bên ngoài và những hoạt động tương tác giữa thầy-trò và trò với trò.

4.000 tỉ đồng để mở cửa hậu cho kiến thức “lậu”!

Không thể không đặt câu hỏi: Có hội đồng khoa học giáo dục nào của Bộ GD-ĐT nghiệm thu những kiến thức được đưa thêm ngoài SGK vào trong cái máy tính bảng này, mà lại đem triển khai chính thức trong trường học.

Một bộ SGK hiện hành muốn lọt vào trường học phải qua biết bao hội đồng thẩm định từng câu chữ, thậm chí phải xin phép Quốc hội, còn những kiến thức “tặng thêm” do một vài công ty cổ phần soạn thảo lại dễ dàng lọt qua cửa chính nhà trường với số tiền khổng lồ 4.000 tỉ đồng như Công ty Cổ phần Sách điện tử giáo dục (EDC) thỏa thuận với Intel Việt Nam xây dựng nền tảng công nghệ SGK điện tử, trên các thiết bị sử dụng bộ vi xử lý của Intel. Rồi hội thảo do Sở GD-ĐT Tp. HCM tổ chức lại xuất hiện Công ty Cổ phần Tiến bộ Quốc Tế (AIC) với hàng loạt định mức đầu tư cho các loại công nghệ trị giá 3.900- 4.400 tỉ đồng. Nếu xem SGK điện tử này chỉ như một công cụ dạy và học bổ sung, như sách tham khảo truyền thống, ai thích và có điều kiện thì mua, ai không muốn thì không mua, có lẽ dư luận sẽ không bức xúc.

Bộ GD-ĐT yêu cầu báo cáo về đề án
 
Liên quan đến đề án SGK điện tử của Sở GD-ĐT Tp. HCM, ông Phạm Ngọc Định, Vụ trưởng Vụ Giáo dục Tiểu học - Bộ GD-ĐT, cho biết việc thực hiện đổi mới giáo dục có thể có những nghiên cứu, thực nghiệm đi trước một bước nhưng việc thực nghiệm bất cứ nội dung nào cũng phải có được sự đồng tình của phụ huynh và các cấp có thẩm quyền cho phép. “Đề án này liên quan đến SGK, nhất thiết phải xin ý kiến của Bộ GD ĐT và UBND Tp. HCM” - ông Định nói.
 
Ông Định cũng cho biết hiện nay, Sở GD-ĐT TP mới xây dựng đề án và đưa ra hội thảo xin ý kiến các nhà khoa học, phụ huynh học sinh cũng như xã hội. Nếu đề án này tác động tích cực, hiệu quả, có tính khả thi thì Sở GD-ĐT TP sẽ xin phép UBND TP và Bộ GD-ĐT để thực hiện. Nếu không hiệu quả, không nhận được đồng tình thì sẽ bị dừng lại. “Vì Sở GD-ĐT Tp. HCM chưa báo cáo, chúng tôi cũng chưa nhận được đề án nên Bộ GD-ĐT chưa có ý kiến về việc này” - ông Định cho biết. Vị này cũng cho biết lãnh đạo Bộ GD-ĐT đã yêu cầu Sở GD-ĐT TP báo cáo về đề án này.
 
Khẳng định một lần nữa rằng đề án này chưa thể áp dụng được ngay, ông Phạm Ngọc Định nói đây là đề án liên quan đến SGK, kinh phí nên không thể thực hiện một cách đơn giản, người dân có thể yên tâm là không bị áp đặt. “Đề án còn phải xin phép, qua các cấp có thẩm quyền phê duyệt, quan trọng nhất là phụ huynh có đồng tình hay không vì liên quan đến túi tiền của họ” - ông Định khẳng định.
 
Theo N.Huy
Nhà Báo & Công Luận
.
.
.